Menü
Ana içeriğe geç

Dijital Pazarlama Sözlüğü

Girişimcilik ve Startup Terimleri

Girişim kurma, ürün doğrulama ve yatırım alma süreçlerinin terimleri. Kuruluştan finansman turlarına, birim ekonomisinden destek programlarına kadar girişim ekosisteminde sık geçen kavramlar.

55 terim

Tüm Terimler · A–Z

Türkçe veya İngilizce arayabilirsiniz.

Kuruluş ve Ürün

Girişim (Startup)
Tekrarlanabilir ve ölçeklenebilir bir iş modeli arayışındaki, yüksek belirsizlik altında çalışan erken aşama şirket.
Kurucu / Kurucu Ortak (Founder / Co-founder)
Girişimi kuran ve hisse sahipliğiyle birlikte sorumluluğu taşıyan kişi.
Kurucu-Pazar Uyumu (Founder-Market Fit)
Kurucunun deneyim, ağ ve sezgilerinin, girdiği pazarla örtüşme derecesi. Yatırımcıların erken aşamada en çok tarttığı kriterlerdendir.
MVP (Minimum Uygulanabilir Ürün)
Minimum Viable Product
Varsayımı test etmeye yetecek en küçük ürün sürümü. Amacı satmak değil, öğrenmektir.
Yalın Girişim (Lean Startup)
Kaynak israfını azaltmak için ürünün, doğrulanmış öğrenme döngüleriyle geliştirilmesi metodolojisi.
İnşa Et–Ölç–Öğren
Build–Measure–Learn
Yalın girişimin temel döngüsü: hipotezi ürünleştir, sonucu ölç, çıkarımla bir sonraki hipotezi kur.
Doğrulama (Validation)
Varsayımın, gerçek kullanıcı davranışıyla test edilmesi. Anket niyeti değil, ödeme veya kullanım davranışı kanıt sayılır.
Pivot
Öğrenilen veriye dayanarak ürün, kitle veya iş modelinde yön değiştirme. Başarısızlık değil, yönetilmiş bir karardır.
Çekiş (Traction)
Girişimin, pazarda karşılık bulduğunu gösteren ölçülebilir büyüme kanıtı.
Erken Benimseyenler (Early Adopters)
Ürünü olgunlaşmadan deneyen, geri bildirim üretme eğilimi yüksek ilk kullanıcı grubu.
Uçurumu Aşmak (Crossing the Chasm)
Erken benimseyenlerden ana akım pazara geçiş eşiği. Birçok girişimin takıldığı kritik aşamadır.
Ölüm Vadisi (Valley of Death)
Ürün geliştirme harcamalarının başladığı, gelirin ise henüz oluşmadığı nakit açısından en kırılgan dönem.
Ağ Etkisi (Network Effect)
Her yeni kullanıcının, ürünün mevcut kullanıcılar için değerini artırması.
Rekabet Hendeği (Moat)
Rakiplerin kolayca taklit edemeyeceği kalıcı avantaj: ağ etkisi, veri birikimi, maliyet yapısı veya geçiş maliyeti.
Ürün Odaklı Büyüme (PLG)
Product-Led Growth
Edinim, dönüşüm ve genişlemenin satış ekibi yerine ürünün kendisi üzerinden yürütülmesi.
Freemium
Ücretsiz temel sürümün, ücretli üst katmana geçiş için giriş kapısı olarak kullanıldığı model.
Land and Expand
Küçük bir ekip veya kullanım alanında başlayıp, kurum içinde yayılarak büyüme stratejisi.
Büyüme Döngüsü (Growth Loop)
Çıktının yeni girdi ürettiği, kendi kendini besleyen büyüme mekanizması. Doğrusal kanal mantığının alternatifidir.
Scale-up
Ürün-pazar uyumunu kanıtlamış, odağı arayıştan ölçeklemeye kaymış girişim.

Finansman ve Yatırım

Bootstrapping
Dış yatırım almadan, öz kaynak ve gelirle büyüme.
Melek Yatırımcı (Angel Investor)
Erken aşamada kendi sermayesiyle yatırım yapan birey. Genellikle sermaye yanında ağ ve mentorluk sağlar.
Risk Sermayesi (Venture Capital)
Yüksek büyüme potansiyelli girişimlere, fon yapısı üzerinden yatırım yapan kurumsal sermaye.
Yatırım Turları (Pre-seed / Seed / Seri A-B-C)
Girişimin olgunluk aşamasına göre sıralanan finansman turları. Her tur farklı kanıt düzeyi bekler.
Değerleme (Valuation)
Girişimin yatırım öncesi (pre-money) ve sonrası (post-money) belirlenen şirket değeri.
Term Sheet (Niyet Metni)
Yatırımın temel koşullarını bağlayıcı olmayan biçimde özetleyen ön anlaşma.
Durum Tespiti (Due Diligence)
Yatırım öncesi hukuki, finansal ve teknik inceleme süreci.
Hisse Yapısı Tablosu (Cap Table)
Pay sahipliğinin, opsiyonlar ve dönüştürülebilir araçlar dâhil dökümü.
Seyreltme (Dilution)
Yeni pay ihracıyla mevcut ortakların yüzdesel payının azalması.
SAFE / Dönüştürülebilir Araç
Simple Agreement for Future Equity / Convertible Instrument
Değerleme yapmadan yatırım alıp, bir sonraki turda hisseye dönüşen finansman aracı.
Hak Ediş (Vesting) ve Cliff
Vesting and Cliff
Hisselerin zamana yayılarak hak edilmesi ve ilk hak ediş eşiğine kadar geçen bekleme süresi.
Hisse Opsiyon Havuzu (ESOP)
Çalışanlara pay opsiyonu vermek için ayrılan hisse havuzu.
Nakit Yakma Hızı (Burn Rate)
Aylık net nakit tüketimi.
Nakit Ömrü (Runway)
Mevcut nakdin, bugünkü yakma hızıyla kaç ay yeteceği.
Başabaş Noktası (Break-even)
Gelirin toplam maliyeti karşıladığı eşik.
Birim Ekonomisi (Unit Economics)
Tek bir müşteri veya işlem düzeyindeki gelir-maliyet ilişkisi. Ölçeklemenin sağlıklı olup olmadığını gösteren asıl testtir.
Çıkış (Exit)
Yatırımcı ve kurucuların, satış veya halka arz yoluyla getirisini realize etmesi.
M&A (Birleşme ve Satın Alma)
Mergers and Acquisitions
Şirketin başka bir şirketle birleşmesi veya satın alınması.
Halka Arz (IPO)
Initial Public Offering
Şirket paylarının borsada ilk kez halka satılması.
Unicorn / Decacorn
Değerlemesi 1 milyar doları ve 10 milyar doları aşan özel şirketler.

Pazar, Metrik ve Ekosistem

TAM / SAM / SOM
Total / Serviceable Available / Serviceable Obtainable Market
Toplam erişilebilir pazar, hizmet verilebilir pazar ve gerçekçi biçimde ele geçirilebilir pazar. Pitch deck'te en sık abartılan üç sayıdır.
İş Modeli Kanvası (Business Model Canvas)
İş modelinin dokuz bileşenini tek sayfada görselleştiren çerçeve.
Gelir Modeli
Revenue Model
Değerin paraya dönüştürülme biçimi: abonelik, işlem komisyonu, lisans, reklam, kullanım bazlı.
North Star Metric
Ürünün müşteriye ürettiği değeri en iyi temsil eden ve tüm ekibin hizalandığı tek metrik.
OKR
Objectives and Key Results
Hedef ve ölçülebilir anahtar sonuçlar yöntemiyle şirket odağının yönetilmesi.
Pitch Deck
Girişimin problem, çözüm, pazar, iş modeli, ekip ve finansal projeksiyonunu sunan yatırımcı sunumu.
Asansör Konuşması (Elevator Pitch)
Girişimin ne yaptığını ve neden önemli olduğunu bir dakikanın altında anlatan özet.
Yatırımcı Güncesi (Investor Update)
Mevcut yatırımcılara düzenli gönderilen ilerleme, metrik ve ihtiyaç raporu. Takip turlarının zeminini hazırlar.
Kuluçka Merkezi (Incubator)
Fikir aşamasındaki girişimlere mekân, mentorluk ve temel kaynak sağlayan yapı.
Hızlandırma Programı (Accelerator)
Belirli süreli, yoğun mentorluk ve genellikle hisse karşılığı sermaye sunan program.
Demo Day
Hızlandırma programının sonunda girişimlerin yatırımcılara sunum yaptığı etkinlik.
Teknopark / Teknokent
Technology Park
Ar-Ge faaliyetlerine vergi ve sigorta avantajı sağlayan, üniversite bağlantılı teknoloji geliştirme bölgeleri.
KOSGEB Destekleri
KOSGEB SME Support Programs
Küçük ve orta ölçekli işletmelere yönelik, girişimcilik ve Ar-Ge odaklı kamu destek programları.
TÜBİTAK Girişimcilik ve Ar-Ge Destekleri
TÜBİTAK Entrepreneurship and R&D Support Programs
Teknoloji odaklı girişimlere sermaye benzeri hibe ve Ar-Ge proje desteği sağlayan programlar (1512, TEYDEB).
BKY (Bireysel Katılım Yatırımcısı)
Individual Participation Investor (Licensed Angel Investor)
Türkiye'de lisanslı melek yatırımcı statüsü. Belirli koşullarda vergi avantajı sağlar.
GSYF (Girişim Sermayesi Yatırım Fonu)
Venture Capital Investment Fund
Girişimlere yatırım yapmak üzere kurulan, düzenlemeye tabi kolektif yatırım aracı.

Tüm terimler (A–Z)

WhatsApp